Είναι ιδιαίτερα συχνό φαινόμενο, οι τράπεζες να επισπεύδουν πλειστηριασμό σε τιμή πολύ χαμηλότερη της αξίας του ακινήτου. Στις περιπτώσεις αυτές, ο οφειλέτης μπορεί να ασκήσει ανακοπή, για την διόρθωση της τιμής πλειστηριασμού (η οποία στην ουσία είναι αίτηση διόρθωσης της κατασχετήριας έκθεσης).

Με την ανακοπή αυτή, επιδιώκεται ιδίως, η διόρθωση της περιγραφής του κατασχεθέντος ακινήτου και κατά συνέπεια, και της εκτιμηθείσας αξίας αυτού και συνεπώς και της τιμής πρώτης προσφοράς, η οποία μπορεί να αυξηθεί ή και να μειωθεί, με βάση τους ισχυρισμούς, τα αποδεικτικά μέσα και το σχετικό αίτημα του οφειλέτη.

Με την άσκηση της ανακοπής αυτής, ο οφειλέτης επιτυγχάνει να ανεβάσει το τίμημα στο οποίο εκπλειστηριάζεται το ακίνητο και αφενός (εάν τελικώς γίνει πλειστηριασμός) να εξοφλήσει μεγαλύτερο μέρος των οφειλών του και αφετέρου καθιστά δυσκολότερη την εύρεση αγοραστή μέσω πλειστηριασμού με αποτέλεσμα πολύ συχνά αυτός να μην γίνεται, και ο οφειλέτης να κερδίζει σημαντικά μεγάλο χρόνο, κατά τον οποίο το ακίνητο θα παραμένει στην κυριότητα και στην εκμετάλλευση του ιδίου.

Σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 2000/13.02.2023 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, η πιστοποιημένη εκτιμήτρια (εταιρεία), την εκτίμηση της οποίας έλαβε υπόψη της η δικαστική επιμελήτρια, υποεκτίμησε την κεντρική θέση του ακινήτου επί κομβικών οδικών αξόνων και σε σημεία διασύνδεσης με το δίκτυο μέσω μαζικής μεταφοράς, που εξασφαλίζει άμεση πρόσβαση τόσο στο κέντρο της πόλης και τους γύρω δήμους, όσο και στην έξοδο της πόλης, και την εγγύτητα του σε σχολικές δομές και σε κάθε είδους αναγκαίες για την εξυπηρέτηση των ενοίκων του, δημόσιες και ιδιωτικές υπηρεσίες, όπως υποκαταστήματα τραπεζών, επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, και εμπορικά καταστήματα, καθώς και την άριστη εσωτερική κατάσταση του διαμερίσματος, δοθέντος ότι δεν διενήργησε εσωτερική αυτοψία αυτού. Υπό τα δεδομένα αυτά, ενόψει της θέσης, της επιφάνειας, της παλαιότητας, της ποιότητας, της κατασκευής, των εν γένει ποιοτικών χαρακτηριστικών του κατασχεθέντος διαμερίσματος και των παρακολουθημάτων που διαθέτει, τα οποία καθιστούν ελκυστικό, συνεκτιμωμένου και του γεγονότος ότι βρίσκεται σε μια προνομιούχα περιοχή, όπου εντοπίζεται σημαντική αύξηση στην εξέλιξη της αξίας των οικιστικών ακινήτων της την τελευταία διετία, με την προσφορά προς πώληση να είναι μικρότερη από τη ζήτηση, πιθανολογείται ότι η εμπορική αυτού ανέρχεται στο ποσό των 186.000,00 ευρώ και όχι στο ποσό των 146.506,00 ευρώ. Επομένως, συντρέχει λόγος διόρθωσης της προσβαλλόμενης έκθεσης αναγκαστικής κατάσχεσης ως προς την αξία του ως άνω εκπλειστηριαζόμενου διαμερίσματος και την τιμή πρώτης προσφοράς του, η οποία πρέπει να οριστεί στο ποσό των 186.000,00 ευρώ.

Με την ανωτέρω απόφαση εμποδίζεται μία ακόμη Ε.Δ.Α.Δ.Π. (Εταιρεία Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις) να παρουσιάσει μία ακόμη ακίνητη περιουσία ως «ευκαιρία» για να εξυπηρετηθούν άμεσα τα συμφέροντα της. Άλλωστε, είναι ιδιαίτερα συχνό φαινόμενο, οι δανειστές να επισπεύδουν πλειστηριασμό σε τιμή πολύ χαμηλότερη της αξίας του ακινήτου. 

Μάλιστα, προκαλεί εντύπωση το γεγονός, ότι το ακίνητο είχε ήδη καταχωρηθεί σε δημοφιλή ιστοσελίδα/πλατφόρμα αναζήτησης ακινήτων, μόνο με την περιγραφή των δωματίων του ακινήτου και της περιοχής και φυσικά μόνο με φωτογραφίες από την εξωτερική όψη αυτού, και χαρακτηρίζεται, ως «μια αξιόλογη επιλογή για οικογένειες και εργαζόμενους». Με άλλα λόγια, το ακίνητο προωθήθηκε ως μια περίπτωση που η σχέση ποιότητας και τιμής δεν συμβαδίζουν και υπάρχει δυσαναλογία μεταξύ τους, ώστε να πωληθεί άμεσα και λιγότερο από την πραγματική του αξία.

Συνεπώς, απομειώνεται με αυτόν τον τρόπο τόσο η φυσική όσο και η οικονομική ταυτότητα του ακινήτου και φυσικά θίγεται ο οφειλέτης γιατί δεν μειώνονται τα χρέη του.

Εκ των διατάξεων των άρθρων 574, 612 παρ. 1 και 1710 ΑΚ, συνάγεται ότι η μισθωτική σχέση είναι κληρονομική και κατά συνέπεια, σε περίπτωση θανάτου του εκμισθωτή, στη μισθωτική σχέση υπεισέρχονται οι κληρονόμοι του, είτε εκ διαθήκης είτε εξ αδιαθέτου, μόλις αποδεχθούν την κληρονομιά (ΑΚ 1846, 1847, 1850, 1940), χωρίς να χρειάζεται και η προηγουμένη μεταγραφή της δηλώσεως αποδοχής, αφού πρόκειται για κτήση ενοχικής σχέσεως και όχι κυριότητος.

Στην παραπάνω περίπτωση και σε περίπτωση αγωγής για οφειλόμενα μισθώματα, το δικόγραφο της αγωγής, πρέπει να περιέχει απαραιτήτως όλα τα στοιχεία εκείνα που αναφέρονται στα άρθρα 118 και 119 ΚΠολΔ.

Περαιτέρω, εκτός από τα παραπάνω, η αγωγή πρέπει να περιέχει σύμφωνα με τα άρθρα 216 και  591 παρ. 1 ΚΠολΔ:

• σαφή έκθεση των γεγονότων που να θεμελιώνουν την αγωγή σύμφωνα με το νόμο και να δικαιολογούν την άσκησή της από τον ενάγοντα κατά του εναγομένου. Έτσι, απαιτείται να αναγράφονται οι προϋποθέσεις οι οποίες γεννούν, σύμφωνα με το νόμο, το επίδικο δικαίωμα (ιστορική βάση της αγωγής), την θεμελίωση της νομιμοποιήσεως των διαδίκων, καθώς και του εννόμου συμφέροντος του ενάγοντος,
• ακριβή περιγραφή του αντικειμένου της διαφοράς, και
• ορισμένο αίτημα.

Η έλλειψη ή η ανεπαρκής ή ασαφής αναφορά κάποιου από τα στοιχεία, καθιστά την αγωγή αόριστη και συνιστά έλλειψη προδικασίας που εξετάζεται αυτεπαγγέλτως διότι ανάγεται στη δημόσια τάξη. Η αοριστία αυτή δεν μπορεί να συμπληρωθεί ούτε με τις προτάσεις ούτε με την εκτίμηση των αποδείξεων.

Προκειμένου να αναπτύσσει τα έννομα αποτελέσματά της, η ιδιόγραφη διαθήκη θα πρέπει να δημοσιευθεί μετά τον θάνατο του διαθέτη από τον ενδιαφερόμενο -συνήθως κληρονόμο- που την έχει στα χέρια του. Ωστόσο, δεν αρκεί η δημοσίευση φωτοτυπικού αντιγράφου της διαθήκης αλλά θα πρέπει πάντοτε να προσκομίζεται το πρωτότυπο αυτής.

Συγκεκριμένα, το άρθρο 1774 ΑΚ ορίζει πως όποιος κατέχει ιδιόγραφη διαθήκη οφείλει μόλις πληροφορηθεί τον θάνατο του διαθέτη να την εμφανίσει για δημοσίευση ενώπιον του Ειρηνοδικείου του τόπου είτε της δικής του διαμονής είτε της τελευταίας κατοικίας ή διαμονής του διαθέτη, χωρίς υπαίτια καθυστέρηση. Για την δημοσίευση αυτή είναι αναγκαίο να προσκομίζεται το πρωτότυπο της διαθήκης καθώς η έγκυρη ιδιόγραφη διαθήκη θα πρέπει, σύμφωνα με τις οικείες διατάξεις του ΑΚ, να είναι γραμμένη ολόκληρη με το χέρι του διαθέτη, χρονολογημένη και υπογεγραμμένη από τον ίδιο.

Προς επίρρωση των παραπάνω, ο Άρειος Πάγος με πρόσφατη απόφασή του (ΑΠ 1765/2022, ΤΝΠ «ΝΟΜΟΣ») έχει επίσης κρίνει πως, σε περίπτωση που δεν υπάρχει το πρωτότυπο της ιδιόγραφης διαθήκης του θανόντος, δεν μπορεί να δημοσιευθεί αντίγραφό της, ακόμη κι αν αυτό είναι φωτογραφία ή φωτοτυπία του πρωτοτύπου της, της οποία η ακρίβεια βεβαιώνεται από πρόσωπο αρμόδιο κατά το νόμο για την έκδοση αντιγράφων, οπότε έχει αποδεικτική δύναμη ίση με το πρωτότυπο (449 παρ. 2 ΚΠολΔ). Πολύ περισσότερο δεν μπορεί να γίνει λόγος για δημοσίευση ιδιόγραφης διαθήκης όταν δημοσιεύθηκε φωτοτυπία της που μάλιστα δεν φέρει την πιο πάνω βεβαίωση της ακρίβειας του περιεχομένου.

Ενόψει των ανωτέρω, αν το πρωτότυπο της διαθήκης έχει χαθεί και είναι ακατόρθωτη η εμφάνιση της διαθήκης, η μόνη δυνατότητα που δίνεται στον ενδιαφερόμενο κατά τα άρθρα 70 και 71 ΚΠολΔ είναι να ασκήσει αναγνωριστική αγωγή ζητώντας δικαστική βεβαίωση ότι υπήρχε πράγματι διαθήκη που καταρτίστηκε νόμιμα και χάθηκε έχει δε ορισμένο περιεχόμενο, αφού δεν μπορεί να γίνει πλέον λόγος για δημοσίευσή της.

Σύμφωνα με την ίδια ως άνω απόφαση του ΑΠ, αν παρ’ όλα αυτά έχει γίνει τέτοια δημοσίευση, όποιος έχει έννομο συμφέρον μπορεί και πάλι να ζητήσει με αναγνωριστική αγωγή να αναγνωρισθεί ότι η φωτοτυπία που δημοσιεύθηκε είναι άκυρη σαν ιδιόγραφη διαθήκη. Λόγω δε του αυστηρά περιορισμένου αναγνωριστικού περιεχομένου της αγωγής αυτής, ο ισχυρισμός του εναγομένου ότι υπάρχει ιδιόγραφη διαθήκη με το περιεχόμενο της φωτοτυπίας η οποία χάθηκε δεν ασκεί επιρροή στην έκβαση της δίκης και γι` αυτό δεν είναι ουσιώδης, καθώς η ακυρότητα της φωτοτυπίας που δημοσιεύθηκε δεν αποκλείει την ύπαρξη διαθήκης με το περιεχόμενο αυτό (ΑΠ 484/2013, ΑΠ 83/2007,ΑΠ 1111/1985).

Η φυγή πολλών νέων Ελλήνων προς το εξωτερικό στο πλαίσιο αναζήτησης καλύτερων επαγγελματικών και βιοποριστικών συνθηκών, μπορεί υπό προϋποθέσεις να εξασφαλίσει την ιδιότητα του «μονίμου κατοίκου εξωτερικού», η οποία, για τους άρρενες και μετά την ενηλικίωσή τους, έχει εξαιρετική σημασία ενόψει της υποχρέωσης εκπλήρωσης των στρατιωτικών καθηκόντων τους. Πιο συγκεκριμένα, οι μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού, μπορούν υπό προϋποθέσεις και ακολουθώντας τις προβλεπόμενες διαδικασίες να λάβουν «επ’ αόριστον» αναβολή των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων και παράλληλα να απαλλαγούν από τις διοικητικές και ποινικές κυρώσεις που προβλέπει η κείμενη νομοθεσία μας για τους ανυπότακτους [πρόστιμο ανυποταξίας 6.000 ευρώ, κίνηση ποινικών διαδικασιών ως ανυπότακτου (άρθρο 32 του Ν. 2287/1995 «Στρατιωτικός Ποινικός Κώδικας»)].

Η στρατολογική ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου εξωτερικού μπορεί να θεμελιωθεί στις εξής δύο περιπτώσεις:

1. Όταν ο στρατεύσιμος έχει κύρια και μόνιμη εγκατάστασηστο εξωτερικό για ένδεκα (11) τουλάχιστον συνεχόμενα έτη, σε μία ή περισσότερες χώρες.

1. Όταν ο στρατεύσιμος έχει βιοποριστική εγκατάσταση και κατοικία στο εξωτερικό για επτά (7) τουλάχιστον συνεχόμενα έτη, σε μία ή περισσότερες χώρες.

Και στις δύο περιπτώσεις, προϋποτίθεται ότι η παραμονή του στρατεύσιμου στην ελληνική επικράτεια δεν πρέπει να υπερβαίνει το χρονικό διάστημα των 6 μηνών, συνεχόμενα ή διακεκομμένα, εντός του ιδίου ημερολογιακού έτους.

Προκειμένου, δε, να πιστοποιηθεί, αποκτηθεί και να γνωστοποιηθεί στην εκάστοτε αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία η στρατολογική ιδιότητα του μονίμου κατοίκου εξωτερικού, ο ενδιαφερόμενος θα πρέπει να αποκτήσει το αντίστοιχο «πιστοποιητικό μονίμου κατοίκου εξωτερικού» κατόπιν αίτησής του, η οποία υποβάλλεται ενώπιον της ελληνικής προξενικής αρχής (Προξενείο, προξενικό γραφείο Πρεσβείας κτλ.), εντός της περιφέρειας της οποίας έχει ο αιτών την κατοικία του κατά το χρόνο υποβολής της αίτησης.

Η διαδικασία και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για την χορήγηση του πιστοποιητικού μονίμου κατοίκου εξωτερικού, εξειδικεύονται από την εκάστοτε αρμόδια ελληνική προξενική αρχή, με την οποία πρέπει να έρθει σε επικοινωνία ο ενδιαφερόμενος.

Υπογραμμίζεται σε αυτό το σημείο, ωστόσο, ότι η απόκτηση της στρατολογικής ιδιότητας του μονίμου κατοίκου εξωτερικού και η χορήγηση του οικείου πιστοποιητικού, ναι μεν απαλλάσσει τον στρατεύσιμο από τις προαναφερθείσες ποινικές και διοικητικές κυρώσεις της ανυποταξίας και μάλιστα αναδρομικά, εξασφαλίζει την «επ’ αόριστον» αναβολή εκπλήρωσης των στρατιωτικών καθηκόντων, κατ’ ακριβολογία αναβολή για όσο χρονικά διάστημα διατηρεί ο στρατεύσιμος την ανωτέρω ιδιότητα, πλην όμως δύναται να απωλεσθεί σε δύο περιπτώσεις, ήτοι:

α) απέλαση από την χώρα διαμονής στο εξωτερικό,

β) παραμονή στην ελληνική επικράτεια πέρα του χρονικού διαστήματος των 6 μηνών, συνεχόμενα ή διακεκομμένα, εντός του ιδίου ημερολογιακού έτους.

Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η υπουργική απόφαση για την ηλεκτρονική αίτηση και έκδοση άδειας πολιτικού γάμου. Η απόφαση ρυθμίζει την διαδικασία υποβολής ηλεκτρονικής αίτησης και την έκδοση ηλεκτρονικής άδειας πολιτικού γάμου, μέσω της εφαρμογής των θυρίδων φορέων και χρηστών της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.g r- ΕΨΠ). Στο πεδίο εφαρμογής της απόφασης, εντάσσονται οι γάμοι που τελούνται μεταξύ ενήλικων Ελλήνων πολιτών, εγγεγραμμένων στα Δημοτολόγια της χώρα.

Ηλεκτρονική εφαρμογή για άδεια πολιτικού γάμου.

1. Δημιουργείται και παρέχεται μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr - ΕΨΠ) εφαρμογή για την υποβολή ηλεκτρονικής αίτησης - υπεύθυνης δήλωσης και την έκδοση ηλεκτρονικής άδειας πολιτικού γάμου («εφαρμογή»).
2. Χρήστες της εφαρμογής, με την επιφύλαξη των παρ. 1 και 5 του άρθρου 3, είναι:

α) Έλληνες πολίτες («μελλόνυμφοι») που υποβάλλουν ηλεκτρονική αίτηση για την έκδοση άδειας πολιτικού γάμου και πληρούν τις εξής προϋποθέσεις:

αα) έχουν συμπληρώσει το νόμιμο όριο ενηλικότητας,

αβ) πρόκειται να τελέσουν πολιτικό γάμο στην Ελλάδα με Έλληνα πολίτη που έχει συμπληρώσει το νόμιμο όριο ενηλικότητας,

αγ) έχουν τη μόνιμη κατοικία τους στην Ελλάδα,

β) αρμόδιοι δημοτικοί υπάλληλοι («δημοτικοί υπάλληλοι»), που παραλαμβάνουν στις θυρίδες του οικείου Δήμου τις ηλεκτρονικές αιτήσεις, με σκοπό την διεκπεραίωσή τους και την έκδοση ηλεκτρονικής άδειας πολιτικού γάμου με τη χρήση της εφαρμογής.

Πρόσβαση στην εφαρμογή και ενέργειες χρηστών.

1. Οι μελλόνυμφοι αποκτούν πρόσβαση στην εφαρμογή κατόπιν αυθεντικοποίησης, σύμφωνα με το άρθρο 24 του ν. 4727/2020 και οι δημοτικοί υπάλληλοι κατόπιν αυθεντικοποίησης μέσω Κωδικών Δημόσιας Διοίκησης των «Κωδικών Δημόσιας Διοίκησης» σύμφωνα με την υπό στοιχεία 29810 ΕΞ/23-10.2020 απόφαση του Υπουργού Επικρατείας «Διαδικασία αυθεντικοποίησης υπαλλήλων του δημοσίου τομέα σε ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες».
2. Κάθε μελλόνυμφος καταχωρίζει στην εφαρμογή τα στοιχεία που απαιτούνται από το νόμο για την έκδοση άδειας πολιτικού γάμου και ιδίως:

α) τα προσωπικά του στοιχεία,

β) τα στοιχεία του Δήμου στον οποίο πρόκειται να τελεστεί ο πολιτικός γάμος,

γ) τα στοιχεία του/της έτερου μελλοντικού/μελλοντικής συζύγου και

δ) τα στοιχεία του εκδοθέντος ηλεκτρονικού παραβόλου.

1. Κάθε μελλόνυμφος μεταφορτώνει τα απαραίτητα δικαιολογητικά, και ιδίως αυτά που αποδεικνύουν την μόνιμη κατοικία του στην Ελλάδα και την πλήρωση της υποχρέωσης γνωστοποίησης γάμου.
2. Κάθε μελλόνυμφος δηλώνει υπεύθυνα μέσω της εφαρμογής ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπό του τα κωλύματα γάμου που προβλέπονται στα άρθρα 1354, 1356, 1357 και 1360 του ΑΚ.
3. Για την τελική υποβολή της αίτησης απαιτείται η καταχώριση του κωδικού μιας χρήσης (“one-time passwordOTP”) που κάθε μελλοντικός σύζυγος λαμβάνει στον πιστοποιημένο αριθμό κινητού τηλεφώνου που έχει καταχωρίσει στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (Ε.Μ.Επ.).
4. Η αίτηση κάθε μελλοντικού συζύγου φέρει τα χαρακτηριστικά ασφαλείας της παρ. 3 του άρθρου 27 του ν. 4727/2020 και συγκεκριμένα:

α) μοναδικό κωδικό αριθμό σε αλφαριθμητική μορφή και σε μορφή QR και

β) εγκεκριμένη ή προηγμένη ηλεκτρονική υπογραφή του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

1. Η αίτηση της παρ. 5 έχει ισχύ πρωτότυπου εγγράφου, όταν διακινείται ως ηλεκτρονικό έγγραφο με χρήση Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ), ή αντιγράφου, όταν διακινείται ως έντυπο έγγραφο, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 27 του ν. 4727/2020.
2. Με την υποβολή της αίτησης από κάθε μελλόνυμφο, αυτή αποστέλλεται ηλεκτρονικά στον Δήμο μόνιμης κατοικίας αυτού και αντίγραφό της αποθηκεύεται στην προσωπική θυρίδα του μελλοντικού συζύγου που την υπέβαλε.

Οι δημοτικοί υπάλληλοι παραλαμβάνουν τις ηλεκτρονικές αιτήσεις στο περιβάλλον των θυρίδων του οικείου Δήμου και τις διαχειρίζονται σύμφωνα με τις αρμοδιότητές τους, χωρίς να απαιτούνται οι εσωτερικές διαδικασίες πρωτοκόλλησης του φορέα, όπως ορίζεται στο εδ. α’ της παρ. 4 του άρθρου 5 της υπό στοιχεία 5620 ΕΞ 2021 απόφασης του Υπουργού Επικρατείας «Ρύθμιση ειδικότερων θεμάτων για την υποβολή αιτήσεων και την έκδοση εγγράφων μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr - ΕΨΠ) καθώς και για τη χρήση των θυρίδων φορέων και χρηστών που τηρούνται σε αυτή», όπως τροποποιήθηκε με την υπό στοιχεία 36126 ΕΞ 2022 υπουργική απόφαση. Οι δημοτικοί υπάλληλοι ελέγχουν την ορθή υποβολή της αίτησης και των δικαιολογητικών και την πλήρωση των νόμιμων όρων χορήγησης άδειας πολιτικού γάμου, ύστερα από διασταύρωση των δηλούμενων στοιχείων με το Μητρώο Πολιτών.

Αποσφράγιση ακινήτου, ονομάζεται η διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί σε περίπτωση που ένα ακίνητο (σπίτι, διαμέρισμα) έχει σφραγισθεί από την αστυνομία λόγω θανάτου εις αυτού του διαμένοντος προσωπου.

Για να γίνει αποσφράγιση θα πρέπει να έχει διενεργηθεί ή σφράγιση του ακινήτου, η οποία όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, διατάσσεται σε περίπτωση θανάτου του διαμένοντος, ύστερα από απόφαση του Διοικητή του Αστυνομικού Τμήματος ή του Ειρηνοδικείου.

Η σφράγιση γίνεται με την τοποθέτηση ταινίας και βουλοκερίου επί της θύρας και συντάσσεται σχετική έκθεση. Τα κλειδιά φυλάσσονται στην Γραμματεία του Ειρηνοδικείου.

Η αποσφράγιση διατάσσεται μόνο με απόφαση του αρμόδιου Ειρηνοδικείου, το οποίο δικάζει κατά την διαδικασία της Εκουσίας Δικαιοδοσίας.

Ο έχων έννομο συμφέρον πρέπει να καταθέσει αίτηση (δικόγραφο) ενώπιον του Ειρηνοδικείου, αντίγραφο της οποίας πρέπει να επιδώσει στην αστυνομική αρχή που επέβαλλε την σφράγιση καθώς και στον Συμβολαιογράφο που διενήργησε την σφράγιση του ακινήτου. Αίτημα της αίτησης είναι η αποσφράγιση του ακινήτου.

Δυνητικά μπορεί να ζητήσει την απογραφή των πραγμάτων που θα βρεθούν. πχ σε περίπτωση αποδοχής με το ευεργέτημα της απογραφής). Κατά την δικάσιμο προσκομίζονται όλα τα απαραίτητα δικαιολογητικά (αναλόγως το έννομο συμφέρον του αιτούντος) και μπορεί να εξεταστεί και μάρτυρας.

Με την απόφαση ορίζεται και ο Συμβολαιογράφος που θα διενεργήσει την αποσφράγιση, ο οποίος ορίζει την ημέρα και την ώρα που θα διενεργηθεί.

Επίσης, καλεί να παρασταθούν σε αυτήν οι διάδικοι. Ο Συμβολαιογράφος κατά την αποσφράγιση είναι υποχρεωμένος να ελέγξει ότι η σφραγίδες είναι άθικτες. Σε περίπτωση που διαπιστώσει ότι έχουν παραβιαστεί, διακόπτει κάθε περαιτέρω ενέργεια και αναφέρει τούτο στον Ειρηνοδίκη. Για την αποσφράγιση και την τυχόν απογραφή συντάσσεται έκθεση που περιέχει τα απαιτούμενα από τον νόμο στοιχεία.

Κάθε διαφορά που προκύπτει κατά την αποσφράγιση ή την απογραφή επιλύεται προσωρινά από τον Συμβολαιογράφο που τις διενεργεί και γίνεται σχετική μνεία στην έκθεση που συντάσσεται.

Οποιοσδήποτε όμως έχει έννομο συμφέρον μπορεί να ζητήσει από τον Ειρηνοδίκη να ανακαλέσει την απόφαση του Συμβ/φου και να επανέλθουν τα πράγματα στην προτέρα κατάσταση.

Σε περίπτωση διασυνοριακής κληρονομικής διαδοχής, κληρονομικής διαδοχής δηλαδή με στοιχεία αλλοδαπότητας που αφορούν άλλο κράτος-μέλος της ΕΕ, παρέχεται η δυνατότητα, πέραν της έκδοσης κληρονομητηρίου κατά τις διατάξεις του ΑΚ, η έκδοση του αποκαλούμενου «ευρωπαϊκού κληρονομητηρίου». Παρακάτω επιχειρείται μια συγκριτική αποτίμηση των δύο πιστοποιητικών, προκειμένου να καταστούν διακριτές οι μεταξύ τους διαφοροποιήσεις.

Α. ΕΚΔΟΣΗ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ

Τόσο το εθνικό, όσο και το ευρωπαϊκό κληρονομητήριο εκδίδονται με την ίδια ακολουθούμενη διαδικασία, ενώπιον των αρμόδιων δικαστικών αρχών. Οι, δε, κανόνες εύρεσης του αρμόδιου δικαστηρίου και του δικαίου που θα διέπει την κληρονομική διαδοχή είναι κοινοί. Αντίστοιχα, ο κληρονόμος καλείται και στις δύο περιπτώσεις να αποδείξει το κληρονομικό του δικαίωμα κατά τρόπο ώστε να δημιουργείται πλήρης δικανική πεποίθηση του δικαστηρίου.

Μια σημαντική διαφορά, ωστόσο, εντοπίζεται στην μετά την έκδοση χρήση του πιστοποιητικού. Συγκεκριμένα, αν ο κληρονόμος επιθυμεί να χρησιμοποιήσει το κληρονομητήριο σε άλλο κράτος-μέλος από αυτό που το εξέδωσε, για το μεν εθνικό κληρονομητήριο απαιτείται η κήρυξή του ως εκτελεστού κατόπιν αίτησής του στις αρμόδιες αρχές του κράτους όπου επιθυμεί να το χρησιμοποιήσει, για το δε ευρωπαϊκό ισχύει η άνευ ετέρου αναγνώριση και εκτέλεση. Παρέχεται, συνεπώς, μια σημαντική διευκόλυνση στον κάτοχο του ευρωπαϊκού πιστοποιητικού.

Από την άλλη, δεν θα πρέπει να διαφεύγει της προσοχής ότι μετά το πέρας εξαμήνου το ευρωπαϊκό κληρονομητήριο θα πρέπει να ανανεωθεί, ζητώντας από το εκδόν δικαστήριο την χορήγηση νέου αντιγράφου, περιορισμός που δεν ισχύει για το εθνικό κληρονομητήριο.

Β. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ

Αμφότερα τα πιστοποιητικά παράγουν δημόσια πίστη, καθώς και (μαχητό) τεκμήριο ακρίβειας του αναγραφόμενου ως κληρονόμου. Τούτο σημαίνει, ότι ο τρίτος που συναλλάσσεται με τον αναγραφόμενο ως κληρονόμο είναι προστατευμένος, ακόμη κι αν σε μεταγενέστερο χρόνο αποδειχθεί ότι το κληρονομητήριο είναι ανακριβές ή αναληθές.

Εκεί που εντοπίζεται η διαφοροποίηση είναι στην έκταση της παρεχόμενης προστασίας. Και τούτο διότι το μεν εθνικό κληρονομητήριο προστατεύει έναν μεγαλύτερο κύκλο συναλλαγών (υποσχετικές και εκποιητικές συμβάσεις), χωρίς να προϋποθέτει την γνώση ή την επίδειξή του στον τρίτο συναλλασσόμενο. Από την άλλη, το ευρωπαϊκό κληρονομητήριο προστατεύει τον συναλλασσόμενο μόνο στις εκποιητικές συμβάσεις (πχ στην μεταβίβαση ενός ακινήτου), ενώ προκειμένου να παράσχει την παραπάνω προστασία, θα πρέπει αφενός ο τρίτος να τελεί σε γνώση της ύπαρξής του, αφετέρου να του επιδειχθεί το σχετικό πιστοποιητικό πριν τη συναλλαγή.

Τέλος, κανένα εκ των δύο πιστοποιητικών δεν προστατεύει τον τρίτο που γνώριζε εκ των προτέρων ότι το κληρονομητήριο δεν ήταν ακριβές. Η διαφορά είναι πως το ευρωπαϊκό κληρονομητήριο παύει να παρέχει προστασία ακόμη κι αν αποδειχθεί ότι ο τρίτος από βαριά αμέλεια αγνοούσε την ανακρίβεια, σε αντίθεση με το εθνικό που απαιτεί θετική γνώση αυτής.

 Υπάρχουν διάφορες περιπτώσεις τροχαίων ατυχημάτων που ανακύπτουν καθημερινώς: Μια τέτοια περίπτωση είναι και αυτή στην οποία ρυμουλκούμενο τρέιλερ αποσυνδέεται από το ρυμουλκό και συγκρούεται με τρίτο όχημα. Το καίριο ζήτημα που τίθεται εν προκειμένω αφορά τόσο την ύπαρξη, όσο και την έκταση της αποζημιωτικής ευθύνης της ασφαλιστικής εταιρείας, στην οποία είναι ασφαλισμένο το ρυμουλκό όχημα και, συγκεκριμένα, εάν αυτή η ευθύνη θα συμπεριλαμβάνει και τα ζημιογόνα γεγονότα που προκαλούνται από το ρυμουλκούμενο.

 Επί της αρχής, ο νόμος ρητώς εντάσσει και τα ρυμουλκούμενα οχήματα στην κατηγορία των αυτοκινήτων, επί των οποίων τυγχάνει εφαρμογής ο Ν. 489/76 «Περί Υποχρεωτικής Ασφαλίσεως των εξ’ ατυχημάτων αυτοκινήτων αστικής ευθύνης», ορίζοντας πως «Ως αυτοκίνητο θεωρείται και κάθε ρυμουλκούμενο όχημα συζευγμένο μετά του κυρίως αυτοκινήτου ή μη, ως και ποδήλατο εφοδιασμένο με βοηθητικό κινητήρα». Μάλιστα, κατά την νομολογία, το ρυμουλκούμενο θεωρείται αυτοκίνητο, ακόμα και αν έχει αποσυνδεθεί από το κύριο αυτοκίνητο ρυμουλκό.

Σε σχετική υπόθεση - σταθμό που ανέκυψε, ρυμουλκούμενο όχημα αποσυνδέθηκε από το ρυμουλκό και κινούμενο εισήλθε στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας, όπου και συγκρούστηκε με διερχόμενο όχημα, το οποίο εξετράπη της πορείας του και προσέκρουσε σε παρακείμενη μάντρα οικοδομής. Από την εν λόγω σύγκρουση προκλήθηκαν υλικές ζημιές στο όχημα, αλλά και ο τραυματισμός του οδηγού του.

Από τα παραπάνω πραγματικά περιστατικά, αβίαστα μπορεί να συναχθεί η υπαιτιότητα του οδηγού του ρυμουλκού, ο οποίος δεν προέβη σε επαρκή έλεγχο του οχήματος του, για να εξασφαλίσει την ασφαλή πρόσδεση του ρυμουλκούμενου, υπαιτιότητα που δέχθηκε και το Δικαστήριο.

Το κρίσιμο, ωστόσο, ερώτημα που τέθηκε αφορούσε την ευθύνη προς αποζημίωση της ασφαλιστικής εταιρείας, δεδομένου ότι ασφαλιζόμενο όχημα ήταν το ρυμουλκό και όχι το ρυμουλκούμενο, που προκάλεσε το ζημιογόνο γεγονός. Κατά την εναγόμενη ασφαλιστική εταιρία, δεν ετίθετο ζήτημα ευθύνης, ακριβώς διότι η κάλυψη που παρείχε δεν εκτεινόταν παρά στο ρυμουλκό αυτοκίνητο. Ο εν λόγω ισχυρισμός όμως απορρίφθηκε από το Δικαστήριο, με το σκεπτικό ότι, ακόμα και αν υπήρχε σχετικός όρος στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, που εξαιρούσε από την ασφαλιστική κάλυψη την συγκεκριμένη περίπτωση, η αξίωση της ενάγουσας εν προκειμένω πήγαζε απευθείας από τον νόμο και δεν μπορούσε να αποκλεισθεί ακόμα και από αντίθετη συμφωνία. Διαφορετική θα ήταν η απάντηση, στην περίπτωση που το ζημιογόνο γεγονός προκαλούνταν λόγω επενέργειας διαφορετικής δύναμης στο όχημα, που καθιστούσε αδύνατο τον έλεγχο από τον οδηγό του. Μη συντρέχουσας τέτοιας περίπτωσης εν προκειμένω, το Δικαστήριο κατέληξε στο ότι η ασφαλιστική εταιρία ευθύνεται εις ολόκληρον με τον οδηγό του ζημιογόνου αυτοκινήτου.

Το Σύμφωνο συμβίωσης είναι ένας τρόπος επισημοποίησης μιας σχέσης, αντί για την τέλεση θρησκευτικού ή πολιτικού γάμου. Πραγματοποιείται με συμβολαιογραφικό έγγραφο μεταξύ των μερών, του ζευγαριού δηλαδή, με την αυτοπρόσωπη παρουσία και υπογραφή τους στον συμβολαιογράφο και ολοκληρώνεται όπως και ο θρησκευτικός ή πολιτικός γάμος, με την κατάθεση αντιγράφου του συμβολαιογραφικού αυτού εγγράφου, στο Ληξιαρχείο του τόπου διαμονής του ζευγαριού.

Σύμφωνο συμβίωσης, μπορούν να συνάψουν όσοι έχουν κλείσει τα 18 τους έτη και είναι πλήρως δικαιοπρακτικά ικανοί, σύμφωνα με τον νόμο, ενώ αποκλείονται από την σύναψη συμφώνου συμβίωσης και ως εκ τούτου το σύμφωνο συμβίωσης είναι άκυρο:

1. Όσοι δεν έχουν κλείσει τα 18 τους χρόνια.
2. Όσοι έχουν ήδη συνάψει άλλον γάμο θρησκευτικό ή πολιτικό ή είχαν συνάψει Σύμφωνο Συμβίωσης με άλλο πρόσωπο, χωρίς να έχει λυθεί ακόμα ο γάμος ή το προηγούμενο Σύμφωνο Συμβίωσης.
3. Όσοι έχουν σχέση υιοθεσίας μεταξύ τους, δηλαδή μεταξύ του υιοθετούντος και του υιοθετούμενου απαγορεύεται η σύναψη Συμφώνου Συμβίωσης. Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για την τέλεση γάμου, θρησκευτικού ή πολιτικού.
4. Όσοι είναι συγγενείς εξ αίματος έως τετάρτου βαθμού, δηλαδή απαγορεύεται η σύναψη Συμφώνου Συμβίωσης μεταξύ πρώτων ξαδέρφων.

Αναφορικά με το σύμφωνο συμβίωσης, ο νόμος αναγνωρίζει για τις προσωπικές σχέσεις του ζευγαριού, όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που έχει κάθε ζευγάρι που έχει τελέσει θρησκευτικό ή πολιτικό γάμο, ενώ για τις μη προσωπικές σχέσεις, το ζευγάρι μπορεί ως ένα βαθμό, αν θέλει να ορίσει διαφορετικά τις σχέσεις του και να τις αποτυπώσει στο συμβολαιογραφικό έγγραφο του συμφώνου συμβίωσης που θα υπογράψουν.

Σημαντικό επίσης είναι το γεγονός, ότι ο νόμος αποκλείει την εκ των προτέρων, δηλαδή πριν από την σύναψη του συμφώνου συμβίωσης, παραίτηση του δικαιώματος αξίωσης συμμετοχής στα αποκτήματα.

Περαιτέρω, ο νόμος προβλέπει ότι υπάρχει κληρονομικό δικαίωμα μεταξύ των μερών, ωστόσο μπορούν τα μέρη να παραιτηθούν από την νόμιμη μοίρα που προβλέπει ο νόμος και να καταγραφεί αυτή η παραίτηση τους στο σύμφωνο συμβίωσης.

Όσον αφορά τα μέρη, με την σύναψη του συμφώνου συμβίωσης δεν αλλάζει το επώνυμο τους, αλλά μπορεί ο καθένας να χρησιμοποιεί το επώνυμο του άλλου αν το επιθυμεί και αν σε αυτό συμφωνεί και το άλλο μέρος. Όσον αφορά το επώνυμο των παιδιών, αυτό θα είναι κοινό για όλα τα παιδιά και θα είναι αυτό που συμφώνησαν και έχουν δηλώσει οι γονείς. Το επώνυμο των τέκνων θα πρέπει να είναι το επώνυμο του ενός ή και των δύο γονέων, αλλά όχι πάνω από δύο επώνυμα συνολικά.

Επιπλέον, η γονική μέριμνα των τέκνων που γεννήθηκαν από γονείς που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, ανήκει και ασκείται και από τους δύο γονείς από κοινού.

Η σύνταξη του κειμένου που θα αποτελέσει το σύμφωνο συμβίωσης που θα υπογραφεί σε συμβολαιογράφο, γίνεται από δικηγόρο, ο οποίος πρέπει να έχει την εμπειρία και τις γνώσεις για την ορθή νομικά και ουσιαστικά σύνταξη του περιεχομένου, το οποίο θα είναι αυτό που θα αποτελεί την βάση εξασφάλισης των δικαιωμάτων του ενός μέρους με το άλλο μέρος.

Λύση του Συμφώνου Συμβίωσης.

Το Σύμφωνο Συμβίωσης λύεται, είτε με:

α) με συμφωνία των μερών για λύση του συμφώνου, η οποία καταρτίζεται συμβολαιογραφικά και υπογράφουν και τα δύο μέρη αυτοπροσώπως,

β) με δήλωση του ενός μέρους προς το άλλο, που καταρτίζεται και πάλι συμβολαιογραφικά.

Στην περίπτωση (β), προϋπόθεση αποτελεί, το μέρος που επιθυμεί την λύση του συμφώνου συμβίωσης μονομερώς, να έχει καλέσει πρώτα το άλλο μέρος για συναινετική επίλυση του συμφώνου με εξώδικη δήλωση που θα του επιδοθεί με δικαστικό επιμελητή, τουλάχιστον 3 μήνες πριν την μονομερή συμβολαιογραφική λύση του συμφώνου συμβίωσης και το άλλο μέρος είτε να αρνήθηκε είτε να αδιαφόρησε.

Πέραν των ανήλικων τέκνων, δικαίωμα διατροφής έχουν έναντι των γονέων τους και τα ενήλικα τέκνα. Το δικαίωμα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία στις περιπτώσεις τέκνων που σπουδάζουν, καθώς και τέκνων που αδυνατούν να εξεύρουν εργασία ώστε να καλύψουν τις βιοτικές τους ανάγκες.

Αναλυτικότερα, οι οικείες περί διατροφής διατάξεις του Αστικού Κώδικα δεν εξαρτούν το δικαίωμα του τέκνου να ζητήσει διατροφή από οποιοδήποτε όριο ηλικίας. Έτσι, από το άρθρο 1486 ΑΚ συνάγεται ότι δικαίωμα διατροφής έχει και το ενήλικο τέκνο, εφόσον δεν μπορεί να διατρέφει τον εαυτό του από την περιουσία του ή από εργασία κατάλληλη για την ηλικία του, την κατάσταση της υγείας του και τις λοιπές βιοτικές του συνθήκες, ενόψει και των τυχόν αναγκών της εκπαίδευσής του και προς τούτο λαμβάνεται υπόψη η ικανότητά του να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις ορισμένου επιπέδου σπουδών. Περιλαμβάνει, δε, κατά το άρθρο 1493 ΑΚ όλα όσα είναι απαραίτητα για την συντήρηση, την ανατροφή και την εν γένει εκπαίδευσή του.

Μάλιστα, ειδικά για την περίπτωση των φοιτητών, έχει νομολογιακά κριθεί ότι η ιδιότητα του τέκνου ως σπουδαστή συνεπάγεται συνήθως ότι αυτό δεν είναι σε θέση να ασκήσει παραλλήλως οιονδήποτε επάγγελμα ή εργασία χωρίς βλάβη της υγείας του και της επιτυχούς αντιμετώπισης των σπουδών του (ΜΕφΠατρ 527/2021, ΜΠρΘεσσ 14209/2022). Αλλά και μετά το πέρας των σπουδών του είναι δυνατόν να γεννάται αξίωση του τέκνου προς διατροφή, αν λόγου χάριν παρακολουθεί πρόγραμμα μεταπτυχιακών ή διδακτορικών σπουδών, εφόσον οι σπουδές αυτές δικαιολογούνται από τις εν γένει επιδόσεις του τέκνου, καθώς και τις κρατούσες αντιλήψεις γύρω από τον συγκεκριμένο επαγγελματικό κλάδο.

Όπως και για την διατροφή του ανήλικου τέκνου, έτσι και για αυτή του ενήλικου, ως προϋπόθεση τίθεται από τον νόμο η αδυναμία κάλυψης των αναγκών του από το ίδιο, ήτοι η έλλειψη ιδίων περιουσιακών στοιχείων ή/και η αδυναμία εύρεσης εργασίας. Σε αντίθεση με τα όσα ισχύουν για τα ανήλικα τέκνα, τα οποία δεν είναι υποχρεωμένα να εξαντλήσουν την δική τους περιουσία προκειμένου να αξιώσουν διατροφή από τους γονείς τους, το ενήλικο τέκνο μόνο τότε έχει το δικαίωμα διατροφής, όταν προηγουμένως έχει αναλώσει την δική του περιουσία (ΜΕφΠειρ 145/2020).

Ειδικά ως προς την προϋπόθεση προηγούμενης ανάλωσης της περιουσίας του, η ύπαρξη περιουσίας στο όνομά του, έστω και απρόσοδης, αποκλείει το δικαίωμα διατροφής, εκτός αν το τέκνο αποδείξει ότι η ρευστοποίηση της υφιστάμενης περιουσίας δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί παρά μόνο για ευτελές αντάλλαγμα, το οποίο και καθιστά τη ρευστοποίηση ασύμφορη από κάθε άποψη. Με άλλα λόγια, πρώτα θα πρέπει να «ξοδευτεί» η ίδια περιουσία, και έπειτα να ζητηθεί διατροφή.

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί στο σημείο αυτό ότι κανέναν ρόλο δεν διαδραματίζει η οικονομική κατάσταση του υπόχρεου προς διατροφή (δηλαδή του γονέα ή του παππού/γιαγιάς) ως προς τη γένεση του δικαιώματος διατροφής του τέκνου.